Parenting Tips : लहान मुलांचे शारीरिक वाढीचे प्रमाण प्रौढांच्या तुलनेत अधिक वेगाने होते. या वाढीसाठी शरीरातील हाडे मजबूत असणे, स्नायू सक्षम असणे आणि आवश्यक पोषण सतत मिळत राहणे आवश्यक असते. मुलांचे शिक्षण, खेळ, धावणे-जागरण आणि शारीरिक विकास या सर्वांवर पोषणाचा थेट परिणाम होतो. त्यामुळे रोजच्या आहारात कोणते पदार्थ द्यायचे, कोणते पोषक तत्त्वे आवश्यक आहेत हे पालकांनी जाणून घेणे महत्त्वाचे आहे. योग्य पोषण दिल्यास हाडांची मजबुती वाढते, स्नायू मजबूत होतात आणि मुलांचा एकूण स्टॅमिना वाढतो.
कॅल्शियमयुक्त पदार्थ – मजबूत हाडांसाठी अत्यावश्यक
हाडांची बांधणी करण्यासाठी कॅल्शियम हे सर्वात महत्त्वाचे पोषक तत्त्व आहे. मुलांच्या आहारात कॅल्शियमयुक्त पदार्थ नियमित असावेत. दूध, दही, ताक, चीज, पनीर, टोफू आणि रागी (नाचणी) हे कॅल्शियमचे उत्तम स्त्रोत आहेत. रागीमध्ये दुधापेक्षा जास्त कॅल्शियम असते, त्यामुळे लहान मुलांना रागीचे पोहे, उपमा, सूप किंवा रागी माल्ट देणे फायदेशीर आहे. त्याचप्रमाणे बदाम, तीळ, हिरव्या भाज्या (पालक, मेथी, ब्रोकली), राजगिरा यांसारख्या पदार्थांनी हाडांची मजबुती वाढते. कॅल्शियमची कमतरता राहिल्यास हाडे कमकुवत होतात आणि वाढीवर परिणाम होतो.
व्हिटॅमिन D – कॅल्शियम शोषण्यासाठी आवश्यक
कॅल्शियम घेतल्यावर ते शरीरात योग्य पद्धतीने शोषले जाण्यासाठी व्हिटॅमिन Dची गरज असते. व्हिटॅमिन D कमी असल्यास कॅल्शियम शरीराला मिळत असूनही हाडे कमजोर राहतात. मुलांना सकाळच्या किरणांत 15–20 मिनिटे सनबाथ देणे अत्यंत फायदेशीर आहे. आहारात अंडी, दूध, फोर्टिफाइड धान्ये, मशरूम, आणि काही प्रकारचे फिश (जसे सॅल्मन, सार्डिन्स) दिल्यास व्हिटॅमिन Dची कमतरता भरून निघते. हे दोन्ही पोषक—कॅल्शियम आणि व्हिटॅमिन D—एकत्र घेतल्यास हाडांची गुणवत्ता अधिक सुधारते.
प्रोटीनयुक्त पदार्थ – स्नायू, ऊती आणि वाढीसाठी आवश्यक
स्नायू मजबूत होण्यासाठी आणि शरीरातील ऊतींची दुरुस्ती करण्यासाठी प्रोटीन अत्यंत आवश्यक आहे. प्रोटीन नसल्यास मुलांची वाढ मंदावते, स्नायू दुर्बळ होतात आणि स्टॅमिना कमी होतो. आहारात डाळी, मूग, चणे, राजमा, हरभरा, अंडी, दूध-प्रकारे पदार्थ, चिकन, मासे आणि सोयाबीनचे पदार्थ समाविष्ट करावेत. लहान मुलांना घरगुती पद्धतीने पीनट बटर, दूध-बदाम शेक, दुधात खजूर, आणि भिजवलेले कडधान्य देणे अत्यंत पौष्टिक ठरते. शाळा किंवा खेळापूर्वी प्रोटीनयुक्त स्नॅक्स दिल्यास ऊर्जा टिकून राहते.
मायक्रोन्यूट्रिएंट्स – लोह, मॅग्नेशियम, झिंक यांचे महत्त्व
कॅल्शियम, व्हिटॅमिन D आणि प्रोटीनसोबतच लोह (Iron), मॅग्नेशियम, झिंक ही सूक्ष्म पोषकतत्त्वेही स्नायू आणि हाडे मजबूत ठेवण्यासाठी आवश्यक आहेत. लोहासाठी खजूर, किसमिस, अंडी, बीट, हिरव्या भाज्या उपयोगी ठरतात. मॅग्नेशियम पालक, भोपळ्याच्या बिया, काजू, शेंगदाणे आणि संपूर्ण धान्यांमध्ये भरपूर असते. झिंक मुलांच्या वाढीसाठी महत्त्वाचे असून कडधान्ये, भगर, बाजरी, ओट्स, आणि अंडी यामधून मिळते. ही पोषकतत्त्वे एकत्र हाडांची मजबुती, स्नायूंची ताकद आणि रोगप्रतिकारक शक्ती वाढवतात.
==========
हे देखील वाचा :
Skin Care : प्रायव्हेट पार्टवरील काळेपणा दूर करायचा…? मग करा ‘हे’ सोपे उपाय
Fat Loss Remedies : थंडीच्या दिवसात पोट आणि पाठीवरील चरबी आठवड्याभरात होईल कमी, वाचा हे उपाय
============
मुलांची हाडे आणि स्नायू मजबूत ठेवण्यासाठी संतुलित आहार, पुरेशी झोप आणि नियमित outdoor activity ही तिन्ही गोष्टी आवश्यक आहेत. कॅल्शियम, व्हिटॅमिन D, प्रोटीन आणि सूक्ष्म पोषकतत्त्वांनी भरलेला आहार मुलांच्या वाढीचा पाया मजबूत करतो. योग्य आहार दिल्यास मुलांचे हाडांचे स्वास्थ्य सुधारते, स्नायू विकसित होतात आणि एकूणच शारीरिक व मानसिक विकास वेगाने होतो.(Parenting Tips)
Latest Marathi News | News in Marathi | Live news Updates in Marathi on Trending Topics
